Motyl Indonezja

Indonezja

Papilio lorquinianus C. et R. Felder, 1865 – paź Lorquina

Synonimy: Papilio philippus, P. d'albertisi

Rząd: Lepidoptera - motyle 

Rodzina: Papilionidae - paziowate

Nazwa gatunkowa nadana dla uczczenia francuskiego przyrodnika Pierre'a Josepha Michela Lorquina (1797-1873). Specjalizował się on w badaniach nad chrząszczami (Coleoptera) i motylami (Lepidoptera). Uczestniczył w wielu wyprawach entomologicznych, na których gromadził owady z różnych grup. Po powrocie do Europy uczestniczył w bardzo ożywionej jak na tamte czasy wymianie materiałów entomologicznych między różnymi kolekcjonerami, naukowcami, a nawet instytucjami naukowymi. W latach 1847/48 zbierał dla Charlesa Oberthura i Jeana Baptiste Boisduvala w Andaluzji i Algierii, w latach 1849-1858 w Kalifornii i Oregonie, w latach 1859-1860 w Chinach i na Filipinach, a w latach 1860-1865 na wyspach: Celebes, Molukach, Aru i Nowej Gwinei. W jednej z ostatnich wypraw ponownie odwiedził Amerykę Północną, gdzie w latach 1866-1869 zbierał owady w Kolumbii i Kalifornii.

Z całą pewnością znał też austriackiego prawnika i entomologa barona Kajetana von Felder (w latach 1868-1878 burmistrza Wiednia). Z całą pewnością ich znajomość wykraczała poza zwykłą wymianę handlową owadów. Von Felder (1814-1894) korespondował prawdopodobnie ze wszystkimi liczącymi się ówcześnie podróżnikami i entomologami na świecie. Pozostawił po sobie oprócz bogatej kolekcji owadów też zbiór ponad 1000 listów i pocztówek jakie otrzymał w latach 1856-1891. Dla podkreślenia znajomości razem ze swoim synem Rudolfem Felder (1842-1871) opisał jeden z gatunków z rodzaju Papilio.

Występowanie

Gatunek rozprzestrzeniony w południowo wschodniej Azji. Występuje na wielu wyspach Indonezji (m.in. Molukach). Znany jest też z Papui Nowej Gwinei. Jego "wyspiarskie" rozsiedlenie jest przyczyną bardzo dużej zmienności wielkości oraz ubarwienia ciała. Część populacji podlega znacznej izolacji, co dodatkowo sprzyja procesowi tzw. specjacji. Aktualnie populacje takie traktowane są jako podgatunki (np. Papilio lorquinianus boanoensis znany z wyspy Boano).

Charakterystyka gatunku

Rozpiętość skrzydeł waha się od 7 do 11 cm. Podstawową barwą ciała jest czerń. Na przedniej i tylnej parze znajduje się zmienny w wielkości, jednak przeważnie obejmujący od nasady po centralną część rozległy fragment łusek o zabarwieniu turkusowo-zielonym. Podobnie jak i u innych gatunków z tego rodzaju, tylne skrzydła posiadają wyraźny "ogon". Spód skrzydeł jest tradycyjnie dla tej grupy motyli brunatny z licznymi plamami i liniami o ciemniejszym zabarwieniu. Jest to przykład ubarwienia kryptycznego (maskującego) przypominającego suche liście i trawy. Składając skrzydła owad upodabnia się do środowiska dna lasu. Dymorfizm płciowy jest słabo zaznaczony.

Ciekawostki

Aktualnie wraz z 25 gatunkami oraz niemal 100 podgatunkami należy do podrodzaju Achillides. Grupa ta jest chętnie wykorzystywana przez biologów w badaniach nad poznaniem regionu Archipelagu Indoaustralijskiego. Oprócz określenia czynników geograficznych i klimatycznych kształtujących ten obszar często podaje się sposoby przeciwdziałania zagrożeniom antropogenicznym.